I-HUSUSİ  BELGELER

Kural olarak bir belge hususi belgedir. Resmi belgeler, hususi belgelere  biraz   daha  istisnai belgelerdir.Bir belgenin  kamu görevlisi tarafından  tanzim edildiği ispat edilemiyorsa veya resmi belgenin herhangi bir unsuru  tamamlanmamışsa  bu belge hususi belge olarak kabul edilir.Mesela,  çek yırtılması halinde, yırtılan parçalardan çekin yırtılmadan önce unsurlarının tam olup olmadığını anlamak mümkün değilse, bu durumda  hususi belgeyi  yok etmeye teşebbüs suçundan dolayı ceza verilir.

II-)RESMİ BELGELER

Kural olarak kamu görevlisi tarafından görevi gereği tanzim edilen tüm  belgeler resmi belgelerdir.Resmi belgeler de kendi içinde, aksi sabit oluncaya kadar geçerli resmi belgeler ve mahkeme ilamları gibi  sahteliği sabit oluncaya kadar geçerli belgeler olarak tasnif edilir. Sahteliği sabit oluncaya kadar geçerli belgelerin ispat gücü daha fazladır.  5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunun 222 göre, duruşma tutanağının ancak sahteliği ileri sürülebilir.Mezkur Kanunun 97. maddesinde tanzim edlile 'Yakalama Tutanağı'nın sadece aksi sabit oluncaya kadar geçerli resmi belgedir.

1-)Aksi Sabit  Oluncaya Kadar Geçerli Belgeler:Kamu görevlisi tarafınan tanzim edilen belgeler kural olarak aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerdir. Aksi sabit oluncaya kadar geçerli resmi belgelerin aksi, her türlü inandırıcı deliller ispat edilebilir.Kurumun açtığı davada, işe giriş bildirgesinin gerçeği yansıtmadığına ilişkin müfettiş tutanakları, aksi sabit oluncaya kadar geçerli kabul edilmelidir.Bu nedenle tutanakların  aski, çelişkili ve samimi kabul edilemeyecek şahit beyanları ile değil, inanılır delillerle ispatlanmadığı sürece davanın reddi doğru değildir(30.09.1997- 6249/6373 10.HD. YK. Kasım 1997)Medeni Kanunu'nun 7. maddesine göre,  resmi sicil ve senetlerin doğru olmadığı  sabit olmadığı sabit oluncaya kadar münderecatı ile amel olunur.Buna göre tapu sicilleri le nüfus kayıtları aksi sabit oluncaya kadar geçerli varakadır.Hukuk Usulu Muhakemeleri Kanunu'nun 295. maddesine göre selahiyettar merciin, selahiyetleri dahilinde usulüne tevfikan  tanzim ve tasdik ettikleri vesikalar hilafın sabit oluncaya kadar kesin delil sayılır. 

2-)Sahteliği Sabit Oluncaya Kadar Geçerli Belgeler:Kanunda,  sahteliği sabit  oluncaya kadar geçerli  resmi belge olduğuna dair  açık hüküm varsa, bur durumda resmi belge, duruşma tutanakları, mahkeme ilanları gibi sahteliği  sabit oluncaya kadar geçerli resmi belgeledir. Sahteliği sabit oluncaya kadar geçerli resmi belgede sahtelilik suçunun irtikap edilmesi halinde, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 204/3 maddesine göre verilecek ceza arttırılır.   

III-KARMA NİETLİKET BELGLER
İstisnai de olsa bazı  belge belgeler karma nitelikte belgelerdir. Bu durumda suçun  vasfını, sahtecilik yapılan yere göre tespit etmek gerekir. Mesela, sınav kağıtlarında, kurum tarafından hazırlanan  tarih, yazı ve rakamarda sahtecikik yapılması halinde, resmi belgede sahtecilik; imtihana giren kişinin  doldurulması gereken  yerde sahtecilik yapılması halnde de  hususi belgede sahttecilik olarak  değerlendirmek  gerekir.Ancak burada önemli olan  sahtecilik suçunun hangi safhada gerçekleştiği önemlidir